Voor veenweiden is in het Klimaatakkoord een reductie van de jaarlijkse emissie met 1,0 Mton in 2030 vastgelegd. Hoe deze reductie daadwerkelijk kan worden gerealiseerd, wordt uitgezocht in het Veenweiden Innovatie Programma voor Nederland (VIPNL). Door verschillende maatregelen op te halen, bedenken en testen en dan te kijken hoeveel reductie wordt gerealiseerd. Het meten van de emissies die bij de verschillende maatregelen optreden wordt uitgevoerd door het Nationaal Onderzoeksprogramma Broeikasgassen Veenweiden (NOBV). VIPNL haalt mogelijke maatregelen uit de veenweideregio’s op bij vaak lokale initiatiefnemers en test deze zo veel mogelijk uit op nationale schaal. En kijkt hoe de maatregelen werken. Zijn er regionale verschillen? Wat voor effect hebben de maatregelen op het verdienmodel van de boer? Op de waterhuishouding? Op de biodiversiteit?
Om antwoord te geven op deze vragen innoveert VIPNL sinds 2021 op verschillende locaties in de zes veenweideprovincies, met inmiddels 15 verschillende maatregelen, die thema’s worden genoemd. De thema’s worden geïnnoveerd door een consortium van allerlei verschillende partijen, waaronder universiteiten, kenniscentra, adviesbureaus, TBO’s, landbouworganisaties en boeren. Gefinancierd door het ministerie van LVVN, de veenweideprovincies en de veenweidewaterschappen onder aansturing van Landschap Noord-Holland. Het Veenweiden Innovatie Centrum (VIC), de Friese Milieu Federatie (FMF) en Landschap Noord-Holland (LNH) zijn de drie programmapartners, die gezamenlijk de thema’s tot uitvoering brengen.
VIPNL is ontstaan uit een initiatief vanuit de veenweidenregio’s om gezamenlijk op te trekken en de wens vanuit het ministerie van LVVN en het Nationaal Programma Veenweide om een landelijk consortium voor innovaties te organiseren.
VIPNL is een landelijk veenweideprogramma waarbij de uitvoering in de regio plaatsvindt en ondernemerschap centraal staat.
VIPNL komt voort uit de opgave om 1 Megaton CO₂-equivalent te reduceren in 2030 zoals vastgelegd in het Klimaatakkoord.
VIPNL onderzoekt welke (typen) maatregelen effectief zijn om dit doel te behalen.
VIPNL voert daarom activiteiten uit langs vijf innovatiesporen.
Binnen de sporen worden maatregelen onderzocht die ‘thema’s’ worden genoemd.
Thema worden in een ‘innovatiefunnel’ ontwikkeld van een wild idee tot en met de implementatie in een bedrijfsomgeving.
De thema’s worden uitgevoerd in ‘proeftuinen’. Elke proeftuin is één veenweideprovincie.
De thema’s worden onderzocht op reductie van broeikasgasemissies door het NOBV en krijgen uiteindelijk waar mogelijk een plek in de SOMERS-systematiek van het NOBV.
De uitkomsten van het VIPNL en NOBV worden door overheden benut om onderbouwd beleid en wet- en regelgeving te ontwikkelen.
Arnoud de Vries, Tijdelijk Nationaal Programmacoördinator VIPNL
Mailadres: a.devries@natuurlijkezaken.nl
